Skip to main content

Stopaj Hesaplama

Stopaj (kaynakta kesinti), gelir vergisinin ödeme anında kaynağında kesilmesi yöntemidir. Gelir Vergisi Kanunu'nun 94. maddesi uyarınca, belirli ödemeleri yapan kişi ve kurumlar, ödeme sırasında vergiyi keserek vergi dairesine yatırmakla yükümlüdür.

En yaygın stopaj oranları: kira ödemeleri %10, serbest meslek ödemeleri %15, mevduat faizi %17 ve diğer ödemeler için %20 olarak uygulanır. Bu araç ile brüt tutardan net tutarı veya net tutardan brüt tutarı hesaplayabilirsiniz.

Stopaj Nedir?

Stopaj, Fransızca kökenli bir kelime olup "durdurmak, alıkoymak" anlamına gelir. Vergi hukukunda stopaj, gelir vergisinin ödeme yapıldığı anda kaynağında kesilerek vergi dairesine yatırılması yöntemidir. Bu sistem sayesinde devlet, vergi gelirini ödeme anında tahsil eder ve vergi kaybını en aza indirir. Stopaj uygulaması Gelir Vergisi Kanunu'nun 94. maddesi ve Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 15. maddesi kapsamında düzenlenmiştir.

Stopaj Oranları

2026 yılında uygulanan başlıca stopaj oranları şunlardır:

  • %10 – Kira Stopajı: İşyeri kira ödemelerinde kiracı tarafından kesilir. Konut kiralarında stopaj uygulanmaz.
  • %15 – Serbest Meslek Stopajı: Avukat, doktor, muhasebeci gibi serbest meslek erbabına yapılan ödemelerden kesilir.
  • %17 – Mevduat Faizi Stopajı: Banka mevduat hesaplarından elde edilen faiz gelirleri üzerinden banka tarafından kesilir.
  • %20 – Diğer Stopaj: Bazı hizmet ödemeleri ve telif hakları gibi ödemeler için uygulanır.

Brütten Nete Hesaplama

Brüt tutardan stopaj düşülerek net tutar bulunur: Net = Brüt × (1 - Stopaj Oranı). Örneğin 10.000 ₺ brüt serbest meslek ödemesinden %15 stopaj kesilirse: Stopaj = 1.500 ₺, Net = 8.500 ₺.

Netten Brüte Hesaplama

Eğer net tutar biliniyorsa ve brüt tutarı bulmak istiyorsanız: Brüt = Net / (1 - Stopaj Oranı). Örneğin 8.500 ₺ net ödeme yapılacaksa ve %15 stopaj uygulanacaksa: Brüt = 8.500 / 0,85 = 10.000 ₺, Stopaj = 1.500 ₺.

Stopaj Beyannamesi

Stopaj kesintisi yapan kişi ve kurumlar, kesilen vergileri muhtasar beyanname ile vergi dairesine beyan eder. Muhtasar beyanname aylık veya üç aylık dönemlerde verilebilir. 2024 yılından itibaren muhtasar beyanname ile SGK prim hizmet beyannamesi birleştirilerek "Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesi" adı altında tek beyanname olarak verilmektedir.